Darllen Difyr dros y ‘Dolig

gan Angharad Evans, golygydd y
Gymraeg, Y Tir

Gymraeg, Y Tir
GYDA ninnau ar drothwy Nadolig arall, a’r holl gynnwrf
Nadoligaidd bellach yn ei anterth, mae’n bryd
meddwl am yr anrhegion unwaith eto! Bellach, mae’r
byd modern yn llawn technoleg gyda’r ipad, iphone
a’r tabledi oll, ond beth am anrheg fwy traddodiadol
eleni a dewis llyfr!
Wrth gwrs, mae’r cyhoeddwyr yn cael modd i fyw
adeg hyn o’r flwyddyn gyda’r holl deitlau newydd,
ond yma yn swyddfa brysur Y Tir, rydym am estyn
help llaw a chynnig ein rhestr o dri i chi yn bosibiliadau
ar gyfer yr hosan Nadolig yna.
Mae’r tri llyfr yn gwbl wahanol i’w gilydd, un
nofel, un cyfrol weledol a dyddiadur. Rhywbeth i blesio
pawb felly!
Y Bwthyn yw degfed nofel yr awdures dalennog o
ardal Aberystwyth, Caryl Lewis, nofelydd Cymraeg
fwyaf profiadol a blaengar y genedl ac un sydd eisoes
wedi ennill llu o wobrau am ei chyfrolau i blant bach,
yr arddegau ac oedolion.
Mae’r nofel ddiweddaraf yn canolbwyntio ar dri
chymeriad sef Enoch, Isaac ac Owen. Daw’r darllenydd
i ddeall ar ddechrau’r nofel bod Owen yn dod
i aros mewn bwthyn ar dir fferm fynyddig Enoch ac
Isaac, Hen Hafod. Yno, mae bywydau’r tri yn newid
am byth. Mae tensiynau a thyndra amlwg rhwng y tad
a’r mab, a’r tawelwch rhyngddynt yn adrodd cyfrolau.
Mae dyfodiad Owen yn codi sawl crachen o’r gorffennol,
ac wrth iddo ddod i adnabod y mynydd a’i ddiwylliant,
fe ddaw i adnabod ei hunan. Yn gefndir i
berthynas y tri mae’r tir mynyddig, amaethyddol ble
mae canolbwynt y byd ffermio defaid.
Meddai Manon Steffan Ros am y nofel: “Wn i ddim
am unrhyw awdur arall sy’n gallu portreadu cefn
gwlad Cymru mor swynol ac eto yn hollol onest.
Mae’r cymeriadau fel petawn nhw wedi eu naddu o’r
dirwedd.”
Dyma nofel sy’n canolbwyntio ar fyd natur, gyda’r
mynydd a’i dymhorau yn gymeriadau amlwg ynddi.
Codir cwestiynau ynglŷn â pharhad ffordd o fyw,
Cymreictod a’r syniad o berthyn.
Mae Hadau Ceredigion yn dilyn Owain Llŷr ar
grwydr trwy Geredigion, gan ddod i adnabod y sir a
rhai o’i golygfeydd a’i thrigolion hynotaf.
Mae’n gyfrol weledol drawiadol ac eang ei hapêl
sy’n llunio portread difyr mewn llun, gair a ffeithiau
ffraeth o rai o drigolion, lleoliadau, traddodiadau a
chreaduriaid Ceredigion.
Mae Owain Llŷr eisoes yn adnabyddus fel cyfarwyddwr
y rhaglen ddogfen Bois y Loris ar S4C a’r
ffilm ddogfen La Casa di Dio.
“Haden” i bobol Ceredigion yw tipyn o gymeriad.
Ond yr hadau hefyd yw digwyddiadau a’r hanes sy’n
rhan o’n diwylliant ni.
O geirw coch yng Nghapel Dewi i lun godidog o
Ynys Lochtyn o’r Hirallt; o Sadwrn Barlys Aberteifi i
aber afon Dyfi yn Ynyslas, mae’r lluniau’n
adlewyrchu ysfa Owain Llŷr i grwydro’r sir gyda’i
gamera. Mae’r llyfr hefyd yn cynnwys portreadau o
gymeriadau mor amrywiol â Bryan ‘Yr Organ’ Jones
ac Elin Jones AC, Bardd Cenedlaethol Cymru Gillian
Clarke a’r arloeswr ffotograffiaeth Ron Davies. Dyma
ddathliad bendigedig o Geredigion ddoe a heddiw.
Ar drothwy blwyddyn newydd, mae’n golygon yn
troi at flwyddyn newydd a’r byd amaethyddol yn gobeithio
am well blwyddyn o ran prisiau ayyb.
Lle gwell i gofnodi prisiau, gwaith beunyddiol y
fferm, gwybodaeth bridio gwartheg a defaid, perfformiad
Wyn a chadw trefn ar y gwaith papur na yn
Dyddiadur Amaeth 2016.
Mae’n ddyddiadur dwyieithog maint A4 yn
ymestyn trwy gydol blwyddyn 2016 sy’n cynnwys
dwy dudalen i’r wythnos, cyfeiriadur amaethyddol,
dyddiadau pwysig a gofod ar gyfer nodiadau.
Felly, beth am wneud adduned blwyddyn newydd i
gadw cofnodion y fferm ac ati yn fwy taclus am y
flwyddyn newydd!
Cyhoeddir y tri llyfr gan Y Lolfa, gyda Y Bwthyn yn
£8.99, Hadau Ceredigion yn £14.99 a’r Dyddiadur
Amaeth yn £6.95.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.